Τάμπλετ και κινητά τηλέφωνα: μια νέα έρευνα θα αποδείξει αν η χρήση τους επηρεάζει αρνητικά τα παιδιά

Τάμπλετ και κινητά τηλέφωνα: μια νέα έρευνα θα αποδείξει αν η χρήση τους επηρεάζει αρνητικά τα παιδιά

1 Απριλίου 2019 0 Από Melapus

Η τεχνολογία έχει μπει εδώ και καιρό για τα καλά στη ζωή μας κάτι που δεν μπορεί να το αρνηθεί κανείς. Δεν είναι η ίδια που μπορεί να μας κάνει κακό αλλά ο τρόπος που την χρησιμοποιούμε στην καθημερινότητα μας. Οι γονείς αναρωτιούνται πόσο κακό μπορεί να κάνει η χρήση της στα παιδιά κάτι που ακόμα δεν έχει αποδειχθεί πλήρως.

Τι λένε οι έρευνες….

Το Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας της Αμερικής, θα δαπανήσει 300 εκατομμύρια δολάρια, προκειμένου να ανακαλύψει αν υπάρχουν συνέπειες στα παιδιά από τη χρήση των τάμπλετ και των έξυπνων κινητών τηλεφώνων. Η συγκεκριμένη πρόσφατη έρευνα, μετρά περίπου 4 μήνες και ξεκίνησε μετά από την έντονη ανησυχία που έχει εκφραστεί από πολλούς γονείς για το θέμα. Περισσότερα από 11.000 παιδιά ηλικίας 9-10 ετών εξετάστηκαν και συνεχίζουν να εξετάζονται μέσα από συνεντεύξεις, ενώ πραγματοποιούνται και ακτινογραφίες στους εγκεφάλους τους. Μέχρι σήμερα έχουν εξεταστεί οι εγκέφαλοι 4,500 παιδιών και τα ευρήματα είναι σημαντικά. Ειδικότερα, παρατηρήθηκαν διαφορές στους εγκεφάλους των παιδιών που ασχολούνταν με τάμπλετ, κινητά και έπαιζαν παιχνίδια περίπου 7 ώρες την ημέρα, σε σημεία του εγκεφάλου όπου πρέπει ουσιαστικά να αναπτύσσονται αργότερα. Αυτό οι επιστήμονες δεν είναι ακόμα σίγουροι αν είναι κάτι που μπορεί να βλάψει τα παιδιά ή όχι, απλά είναι ένα εύρημα που δείχνει πως ο εγκέφαλος δεν μένει ανεπηρέαστος.

Ένα συμπέρασμα που έχει εξαχθεί κατά τη μέχρι τώρα έρευνα είναι πως η ασχολία για 2 ώρες των παιδιών με τάμπλετ και κινητά μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στην ομιλία και χαμηλές σχολικές επιδώσεις. Αναφορικά με τα βρέφη, ενώ μπορεί να παρακολουθούν μια δραστηριότητα ή ένα παιχνίδι στην οθόνη του τάμπλετ ή του κινητού όταν έρχεται ή ώρα να το κάνουν στα αλήθεια, δυσκολεύονται κάτι που είναι επίσης σημαντικό. Άλλωστε, για τα παιδιά είναι πολύ πιο διδακτικό να κάνουν κάτι μόνα τους στην πραγματικότητα χρησιμοποιώντας τα χέρια τους, παρά σε έναν εικονικό κόσμο. Όταν η έρευνα ολοκληρωθεί οι ελπίδες όλων είναι να έχει αποδειχθεί, εάν όντως οι συγκεκριμένες συσκευές έχουν αρνητικές συνέπειες στα παιδιά.

Σε άλλη παλαιότερη έρευνα του Ιδρύματος Kaiser στην Αμερική, φάνηκε πως τα παιδιά που βρίσκονται στην περίοδο της εφηβείας χρησιμοποιούν σε τετραπλάσιο βαθμό και συχνότητα την τεχνολογία σε σύγκριση με τους ενήλικες. Το γεγονός ότι πλέον τα παιδιά γνωρίζουν πως να χειριστούν σε ικανοποιητικό βαθμό κινητά και τάμπλετ από την ηλικία των 2 ετών, εγείρει ερωτηματικά και δεν είναι βέβαιο πως θα τα βοηθήσει στην μετέπειτα ζωή και εξέλιξη τους.

Ποιες είναι οι συνέπειες που μπορεί να έχει στο παιδί;

  • Μπορεί να επηρεάσει τη σχέση του γονέα με το παιδί: από τη στιγμή που το παιδί ανοίγει τα μάτια του και γνωρίζει τον κόσμο, η πραγματική παρουσία του γονέα είναι εξαιρετικά σημαντική, ειδικά μέχρι την ηλικία των 2 ετών καθώς το μυαλό αναπτύσσεται διαρκώς και η αλληλεπίδραση είναι σημαντική, ώστε το παιδί να αναπτύξει τρόπους σκέψεις και να δεθεί με τον γονέα στο επίπεδο των συναισθημάτων. Όταν το παιδί περνάει τον περισσότερο χρόνο του μπροστά σε μια οθόνη, όπου δικαίως το εντυπωσιάζει, πως θα αρχίσει να σκέφτεται μέσα στον πραγματικό κόσμο, να ενεργεί και να αλληλεπιδρά με τους γύρω του; Αυτό είναι ένα σημαντικό ερώτημα που πρέπει να απασχολεί όλους τους γονείς.
  • Πρόκειται για τον πρώτο εθισμό των παιδιών. Όταν το στερούνται επέρχονται ξεσπάσματα: η χρήση της τεχνολογίας προσφέρει απεριόριστες δυνατότητες κάτι που είναι εξαιρετικά γοητευτικό και από τη στιγμή που κάποιος τις γνωρίσει είναι δύσκολο να σταματήσει ακόμα και όταν είναι ενήλικας, πόσω μάλλον αν πρόκειται για ένα παιδί. Όταν μάλιστα ο γονέας αντιληφθεί τον εθισμό και προσπαθήσει να τον διακόψει είναι μια εξαιρετικά περίπλοκη διαδικασία και μπορεί να προκαλεί άγχος, ξεσπάσματα θυμού και ανησυχία στο παιδί. Αν η απάντηση του γονέα είναι να υποκύπτει δίνοντας πίσω το τάμπλετ ή το κινητό στο παιδί τότε πως αυτό θα διδαχθεί την έννοια της αυτοσυγκράτησης; Είναι βασικό ερώτημα που πρέπει όλοι οι γονείς να αναρωτηθούν.
  • Δημιουργεί προβλήματα στον ύπνο και οφθαλμολογικά προβλήματα: δεν αποτελεί έκπληξη αλλά γεγονός πως η χρήση του κινητού/τάμπλετ τις νυχτερινές ώρες διαταράσσει τον ύπνο, καθώς το φως της οθόνης μπλοκάρει την ορμόνη μελατονίνη και διαταράσσει τον κύκλο του ύπνου. Το συγκλονιστικό ποσοστό του 60% των γονέων δεν ελέγχει την χρήση των συσκευών από τα παιδιά πριν τον ύπνο. Αναφορικά με τα προβλήματα στα μάτια, παλαιότερα πριν τη χρήση των τάμπλετ, οι μαμάδες έλεγαν πάντα στα παιδιά τους να μη βλέπουν πολλές ώρες τηλεόραση γιατί «θα χαλάσουν τα μάτια τους».  Το ίδιο ισχύει και με τη χρήση των σύγχρονων συσκευών.
  • Δεν επιτρέπει στα παιδιά να βλέπουν τις συνέπειες των όσων λένε: αν χαρακτηρίσουν για παράδειγμα παχουλό έναν συμμαθητή τους μέσα από μια συνομιλία στο διαδίκτυο δεν μπορούν να δουν την αντίδραση του την στιγμή του χαρακτηρισμού, αν όμως αυτό γίνει από κοντά τότε το παιδί μπορεί να αποφύγει τον χαρακτηρισμό ή να μην τον ξαναπεί γιατί θα συνειδητοποιήσει το γεγονός ότι πληγώνει κάποιον. Επίσης, η εκτενής  χρήση του τάμπλετ ή του έξυπνου κινητού τηλεφώνου ενδέχεται να οδηγήσει σε επιθετική συμπεριφορά του παιδιού.
  • Μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης ψυχικών ασθενειών: το λεγόμενο bulling στο διαδίκτυο δημιουργεί σοβαρές επιπτώσεις στην ψυχολογία και στην αυτοεκτίμηση των παιδιών. Επιπλέον, οι εικόνες για το ιδανικό σώμα και πρόσωπο που κυκλοφορούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν σημαντικό αντίκτυπο στην εικόνα του σώματος ενός εφήβου. Το κυνήγι λοιπόν αυτών των προτύπων μπορεί να οδηγήσει σε διαταραχές όπως οι Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής, η κατάθλιψη κ.α.
  • Εμποδίζει την ανάπτυξη στα παιδιά κοινωνικών δεξιοτήτων: αυτό μπορεί να τα βλάψει και να έχει συνέπειες σε όλη τους τη ζωή. Για αυτό πρέπει τα παιδιά να προτρέπονται στο να αλληλεπιδρούν με τα μέλη της οικογένειας τους και να έχουν φίλους για να μάθουν τις εκφράσεις του προσώπου και του σώματος καθώς και τη σημασία της ενσυναίσθησης.

Ποια ηλικία είναι πιο κατάλληλη για την εισαγωγή των παιδιών στην τεχνολογία;

Όπως προαναφέρθηκε τα παιδιά πλέον έχουν επαφή με την τεχνολογία από την ηλικία των 2 ετών. Οι ειδικοί όμως επιμένουν πως η χρήση τάμπλετ και κινητών δεν πρέπει να επιτρέπεται στα παιδιά πριν από την ηλικία των 11-13 ετών.

Πως μπορεί η χρήση της τεχνολογίας να λειτουργήσει υπέρ του παιδιού

Η τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει στις περιπτώσεις όπου τα παιδιά αντιμετωπίζουν προβλήματα στην επικοινωνία: καθώς είναι πολύ πιο απλό και εύκολο για αυτά να δείξουν τι θέλουν από το να το πουν.

Το τάμπλετ στη σωστή ηλικία και με λελογισμένη χρήση βοηθά το παιδί να μάθει πράγματα: όχι όμως σε ευαίσθητες ηλικίες όπου έχει περισσότερη ανάγκη την επαφή με την πραγματικότητα και με τους ανθρώπους που υπάρχουν γύρω του, για να μάθει να ζει και να κινείται μέσα σε αυτήν. Σε κάθε περίπτωση ο γονιός πρέπει να ελέγχει τη χρήση του τάμπλετ, ειδικά αν υπάρχει πρόσβαση στο διαδίκτυο. Επιπλέον, προκειμένου το παιδί να χρησιμοποιήσει αυτά που μαθαίνει με τη χρήση της τεχνολογίας, ο γονέας μπορεί να μεταφέρει κάποια παιχνίδια και στην πραγματικότητα. Για παράδειγμα αν το παιδί  παίζει ένα παιχνίδι ζωγραφικής στο τάμπλετ, ο γονιός μπορεί να αγοράσει τα κατάλληλα υλικά ζωγραφικής που αρέσουν στο παιδί του και να το προτρέψει και με τη δική του βοήθεια να ζωγραφίσει στην πραγματικότητα έναν δικό του πίνακα. Έτσι, το παιδί θα αυξήσει τη δημιουργικότητα του και θα κατανοήσει απόλυτα τι είναι πραγματικότητα και τι εικονική πραγματικότητα.

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς;

Πέρα από το να θέσουν όρια τα οποία να τηρούνται σε κάθε περίπτωση, όπως το να απαγορεύεται η χρήση του τάμπλετ και των κινητών τηλεφώνων την ώρα του φαγητού και πριν τον ύπνο, θα πρέπει να συζητηθεί με τα παιδιά για ποιο λόγο τίθενται αυτά τα όρια και τι κίνδυνοι υπάρχουν, ώστε να μην μεταφράζουν την προστασία του γονέα σαν τιμωρία. Επίσης, θα πρέπει να δοθούν οδηγίες στο παιδί, όταν χρησιμοποιεί τις συσκευές να τις κρατά στη σωστή απόσταση, ώστε να μην επηρεάζονται αρνητικά τα μάτια του και να στέκεται σωστά και να μην έχει κακή στάση σώματος. Όλα τα παραπάνω δεν έχουν την υποχρέωση να τα τηρούν μόνο τα παιδιά. Οι ίδιες συμβουλές ισχύουν και για τους γονείς, από τους οποίους παίρνουν παράδειγμα. Άλλωστε πως θα μάθουν τα παιδιά τι πρέπει να κάνουν, όταν οι γονείς πράττουν τα αντίθετα;

Είναι κοινή παραδοχή πως τα παιδιά χρειάζονται την ανθρώπινη επαφή, το παιχνίδι και την αγκαλιά και όχι να είναι συνέχεια προσηλωμένα μπροστά σε μια οθόνη. Το πάτημα ενός κουμπιού δεν αναπτύσσει την φαντασία και δεν δημιουργεί το κίνητρο για δημιουργία. Όμως οι γονείς πολλές φορές νιώθουν εξουθενωμένοι και χρησιμοποιούν το τάμπλετ ή το έξυπνο τηλέφωνο, προκειμένου να απασχολήσουν τα παιδιά τους και να κερδίσουν λίγα λεπτά ηρεμίας. Η ισορροπία είναι το κλειδί.  μέσα από τη χρήση με μέτρο και υπό επίβλεψη το παιδί μπορεί να γνωρίσει τα θετικά και τους ορίζοντες που ανοίγει η χρήση της τεχνολογίας με τέτοιο τρόπο, ώστε οι αρνητικές συνέπειες που αναφέρθηκαν παραπάνω, να περιοριστούν σημαντικά και οι γονείς να μη νιώθουν ότι εκθέτουν το παιδί τους σε κάτι που μπορεί να τα βλάψει. Τα αποτελέσματα των ερευνών που πραγματοποιούνται αναμένονται με περιέργεια και αγωνία, ώστε να διαπιστωθεί με βεβαιότητα η επιρροή των τάμπλετ και των έξυπνων τηλεφώνων στη ζωή των παιδιών.

 Melapus Team

Facebooktwitterlinkedin