Ψυχογενής βουλιμία και r-TMS με ψυχοθεραπεία - Γεωργία Φαίδρα Βιτάλη, Ψυχίατρος

02 Απριλίου 2020

Η συμπεριφορά πρόσληψης τροφής προσδιορίζεται από επί μέρους συνιστώσες όπως η αίσθηση της πείνας, η επιλογή θρεπτικών ουσιών, η εναλλαγή των γευμάτων κ.ά.

Η όρεξη είναι το φαινόμενο που συνδέει τις ανάγκες που προκύπτουν από τα συμβαίνοντα στο βιολογικό επίπεδο του οργανισμού με τα γεγονότα του περιβάλλοντος ως το τελικό προϊόν αυτής της αλληλεπίδρασης. Η πείνα, είναι μια χρήσιμη βιολογικά αίσθηση,δημιουργώντας ένα ερεθιστικό συναίσθημα και προκαλεί σκέψεις για πρόσληψη της τροφής.

Σύμφωνα με τα ισχύοντα διαγνωστικά κριτήρια DSM-5, τα επανειλημμένα επεισοδία υπερφαγίας θα πρέπει να χαρακτηρίζονται από:

- πρόσληψης υπερβολικής τροφής συνοδευόμενη από έλλειψη ελέγχου σχετικά με την ποιότητα και την ποσότητα του φαγητού.

- επαναλαμβανόμενη ανάρμοστη αντισταθμιστική συμπεριφορά για την αποφυγή της αύξησης του σωματικού βάρους, όπως εμετός, κατάχρηση καθαρτικών, διουρητικών ή άλλων φαρμάκων, νηστείας ή υπερβολικής άσκησης.

Τα επεισόδια εμφανίζονται τουλάχιστον μια φορά την εβδομάδα για τρεις μήνες και κατά τηδιάρκειά τους το άτομο νιώθει μια προσωρινή υποχώρηση της πείνας και των αρνητικών συναισθημάτων ενώ ο φόβος για αύξησης του βάρους εξακολουθεί.

 

Η ψυχογενής βουλιμία ξεκινά συνήθως στην εφηβική ηλικία και συνοδεύεται από αίσθημα κατάθλιψης, χαμηλής αυτοεκτίμησης και κακής εικόνας σώματος την οποία επηρεάζουν αρκετά τα κοινωνικά πρότυπα.

 

Οι μεταβολικές πληροφορίες μεταδίδονται στον εγκέφαλο από το γαστρεντερικό σύστημα με τη βοήθεια των σπλαγχνικών νεύρων, ορμονών και πεπτιδίων.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο ρόλος της χολοκυστοκινίνης (CCK) στη ρύθμιση του κορεσμού ενώ σε έρευνα του Jimeson et al. τα επίπεδα του ομοβανιλλικού οξέος, κύριου μεταβολίτη της ντοπαμίνης, βρέθηκαν μειωμένα σε βουλιμικούς ασθενείς με μεγάλη συχνότητα επεισοδίων υπερφαγίας. Τα ευρήματα αυτά είναι ενδεικτικά ανωμαλιών στις ντοπαμινεργικές οδούς, οι οποίες μπορεί να οδηγήσουν σε μειωμένη ικανοποίηση μετά τη λήψη τροφής η οποία με τη σειρά της οδηγεί σε βουλιμική συμπεριφορά.

Παλαιότερη νευροαπεικονιστική μελέτη παρουσίασε ότι οι συμμετέχοντες που έπασχαν από νευρογενή βουλιμία έδειξαν μείωση του μεταφορέα της σεροτονίνης στην περιοχή του θαλάμου και του υποθαλάμου, αυξημένη δραστηριότητα του 5-ΗΤ1Α προσυναπτικού υποδοχέα στον μετωπιαίο και κροταφικό φλοιό στη δεσμίδα του προσαγωγίου και στους πυρήνες της ραφής.

 

Αντιθέτως, βάσει άλλων μελετών, ασθενείς που έχουν αναρρώσει από την διαταραχή παρουσίαζαν μειωμένη δραστηριότητα του υποδοχέα στον μέσοκογχομετωπιαίο φλοιό.

 

Σημαντικός, λοιπόν, είναι ο ρόλος της σερoτονίνης, υπεύθυνου νευροδιαβιβαστή για τη ρύθμιση της πείνας και του κορεσμού καθώς και της αίσθησης πληρότητας και καλής διάθεσης. Τροφές που είναι φτωχές σε θρεπτικά συστατικά δεν προσφέρουν στο σώμα τις απαραίτητες πρώτες ύλες που απαιτούνται για την παραγωγή σερoτονίνης. Tα χαμηλά επίπεδα σερoτονίνης είναι ικανά να προκαλέσουν κατάθλιψη, αϋπνία, πονοκεφάλους και χρόνια κόπωση τα οποία με τη σειρά τους δημιουργούν έντονη την ανάγκη για φαγητό. Κατά τη διάρκεια της πρόσληψης τροφής τα επίπεδα σερετονίνης αυξάνονται αλλά μόνο προσωρινά. Η γρήγορη αύξηση της σερετονίνης δημιουργεί μια παροδική ανακούφιση την οποία διαδέχονται αισθήματα ενοχής, χαμηλής αυτοεκτίμησης και επιθυμία απαλλαγής των θερμίδων.

Νευροανατομικά, ο ραχιαίοπλευρικός προμετωπιαίος φλοιός (DLPFC) έχει κομβικό ρόλο μεταξύ άλλων στη ρύθμιση των συναισθημάτων,στον αυτοέλεγχο της συμπεριφοράς. Σύμφωνα με πρόσφατη μέλετη η οποία διεξήχθη στο Πανεπιστήμιοτου Τορόντο, ο επαναληπτικός διακρανιακός ερεθισμός (r-TMS), ως μια ασφαλής,ανώδυνη, μη επεμβατική χωρίς την ανάγκη λήψης ή των δυνητικών παρενεργειώντης φαρμακευτικής αγωγής, ιατρική μέθοδος για τη θεραπεία της ανθεκτικήςκατάθλιψης, θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντική θεραπευτική παρέμβαση ακόμη και για τις διαταραχές πρόσληψης τροφής (νευρογενούς ανορεξίας, βουλιμίας, διαταραχής υπερφαγίας, απροσδιόριστης) και παχυσαρκίας.

Η βουλιμία συνδέεται συχνά με καταπιεσμένα συναισθήματα τα οποία το άτομο προσπαθείνα διαχειριστεί μέσα από το φαγητό. Έρευνες τονίζουν τη σημασία των πρώτων σχέσεων της ζωής και πώς βιώθηκε ο αρχικός αποχωρισμός από αυτές. Το αίσθημα κενού που προκαλεί η απουσία του σημαντικού ‘’Άλλου’’ και η μετέπειτα συχνή αποφυγή της διαδικασίας ωρίμανσης και ανάπτυξης στην εφηβεία οδηγεί το άτομο να χρησιμοποιεί ασυνείδητα την τροφή ως μέσο διαχείρισης του συναισθηματικού του κενού.

Η αμφίδρομη σχέση βουλιμίας και συναισθημάτων καθώς και της συνολικότερης σχέσης του ατόμου με τον εαυτό του και τους άλλους υπογραμμίζουν τη συμβολή της ψυχοθεραπείας στην αντιμετώπισή της. Η διεπιστημονικότητα και η συνεργασία μεταξύ των διαφορετικών κλάδων μπορούν ναπροσφέρουν ένα σφαιρικό μοντέλο θεραπείας.Είναι απαραίτητο να λαμβανόνται, επίσης, υπόψη οι ανάγκες του πάσχοντα αλλά και του πλαισίου του με σκοπό την κατάλληλη υποστήριξη στην πορεία για τη εξατομικευμένη θεραπεία του και την αποκατάσταση της διαταραχής.

 

Aρθρογραφία της επιστημονικής ομάδας του ιατρείου της Ψυχιάτρου - Ψυχοθεραπεύτριας Γεωργίας - Φαίδρας Βιτάλη

logo inside blog

 Διαβάστε περισσότερα για την Ψυχίατρο - Ψυχοθεραπεύτρια Γεωργία - Φαίδρα Βιτάλη στη Melapus και στο www.greecetmscenter.com.

 

*Οι πληροφορίες προορίζονται για γενική πληροφόρηση και ενημέρωσητου κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουντη συμβουλή ιατρού ή άλλου αρμοδίου επαγγελματία υγείας

Πηγές: DSM-5 Διαγνωστικά Κριτήρια, Αμερικανικής Ψυχιατρικής Ένωσης.

ΕΚΔΔ – Ελληνικό Κέντρο Διατροφικών Διαταραχών.

NEDA –  National Eating Disorders Association.

Walters EE, Kendler KS. Anorexia nervosa and anorexic-like syndromes in a populaLon- based female
twin sample. Am J Psychiatry 1995, 152: 64-71.

Jimerson OC, Lesem MD, Kaye WH, Brewerton TD. Low serotonin and dopamine metabolite concentra
Lon in cerebrospinal fluid from bulimic paLents with frequent binge episodes. Arch Gen Psychiatry
1992, 49: 132-138.

Goeathals I, Vervaet M, Audenaert K, Van de Wiele C, Ham H, Vandecapelle M et al. Comparison ofGoeathals I, Vervaet M, Audenaert K,

Van de Wiele C, Ham H, Vandecapelle M et al. Comparison ofcorLcal 5-HT2A receptor binding in bulimia nervosa paLents and healthy volunteers.

Am J Psychiatry,2004; 161(10): 1916-1918.

Tauscher J, Pirker W, Willeit M, de Zwaan M, Bailer U, Neumeister A, et al. [123I] beta-CIT and single
photon emission computed tomography reveal reduced brain serotonin transporter availability
in bulimia nervosa. Biol Psychiatry. 2001; 49(4): 326-32.

Kaye WH, Bailer UF, Frank GK, Wagner A, Henry SE. Brain imaging of serotonin aŽer recovery from
anorexia and bulimia nervosa. Physiol Behav. 2005 15; 86(1-2): 15-7.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Εγγραφείτε στο Newsletter της Melapus και μάθετε πρώτοι για τα τελευταία άρθρα και τις τρέχουσες εκπτώσεις!

Please enable the javascript to submit this form

Εγγραφείτε στο Newsletter της Melapus και μάθετε πρώτοι για τα τελευταία άρθρα και τις τρέχουσες εκπτώσεις!

Please enable the javascript to submit this form

© 2020 Melapus. All Rights Reserved.

Designed & Developed by: